Het raadsel Spinoza. Te bedacht – een teleurstelling

0
45

Dat er zulke grote stapels van dit boek zijn aangemaakt en door de boekhandels worden aangeboden, komt uiteraard door het succes dat Irvin D. Yalom met eerdere boeken had. Vooral – zoals ook op de cover is geplaatst – met Nietzsches tranen. Dat was een werkelijk schitterend boek. Met die tenslotte waanzinnig geworden filosoof kon deze succesvolle psychiater en auteur alle staaltjes van zijn kunnen tonen: hoe de zieke Nietzsche zo te misleiden dat hij in behandeling kon worden genomen, om een van de thema’s van dat grandioze boek te noemen. En dan al die discussies met degene die zichzelf als de grote therapeut van de mensheid zag!

Dat waren andere tijden; terug naar de onze. Wat is er aan de hand met Het raadsel Spinoza? Het raadsel dat Spinoza was voor de rabbijnen en de parnassim, n.l. hoe hij zich al vanjongsafaan met zijn intelligente kritische vragen onafhankelijk tegenover hen opstelde en zich uiteindelijk van hen losmaakte. Of ook het raadsel, zoals zijn vriend in dit boek het uit, waarom Spinoza niet eerder en uit eigen beweging uit de joodse gemeenschap was gestapt en alle schande en rampzaligheid over zich moest afroepen. Maar centraal staat dat andere vraagstuk, waar ik zo op kom.